ΓΥΝΑΙΚΟΛΟΓΙΚΟ ΥΠΕΡΗΧΟΓΡΑΦΗΜΑ

Τι είναι το γυναικολογικό υπερηχογράφημα;

Ο γυναικολογικός υπέρηχος είναι μία μη επεμβατική, απεικονιστική μέθοδος. Λειτουργεί στέλνοντας ηχητικά κύματα και με τη βοήθεια ειδικού λογισμικού και εξοπλισμού αναλύονται δίνοντας την εικόνα μέσω της οθόνης. Είναι μία απεικονιστική εξέταση με την οποία ελέγχουμε την ανατομία του τραχήλου, της μήτρας και των ωοθηκών. Χρησιμοποιείται ειδικός ηχοβολέας υψηλής συχνότητας για καλύτερη διακριτική ικανότητα.

Ποιός είναι ο σκοπός του γυναικολογικού υπερηχογραφήματος;

Με την εξέταση αυτή ελέγχονται οι διαστάσεις, η θέση και η μορφολογία της μήτρας και των εξαρτημάτων (σάλπιγγες και ωοθήκες) με σκοπό να αποκλείσουμε πιθανές παθολογικές καταστάσεις ή να θέσουμε την ακριβή διάγνωση της αιτίας του γυναικολογικού προβλήματος.

Πόσο συχνά πρέπει να γίνεται το γυναικολογικό υπερηχογράφημα;

Πρέπει να γίνεται τουλάχιστον μία φόρα το χρόνο στα πλαίσια του ετήσιου γυναικολογικού ελέγχου. Θα πρέπει να συνδυάζεται πάντα με γυναικολογική εξέταση ώστε να υπάρχει συνδυασμός των απεικονιστικών και κλινικών ευρημάτων.

Αν στο μεσοδιάστημα των προληπτικών εξετάσεων παρουσιαστεί κάποιο γυναικολογικό πρόβλημα ή αν υπάρχει κάποια γνωστή γυναικολογική πάθηση υπό παρακολούθηση, τότε μπορεί να χρειαστεί να γίνουν περισσότερα υπερηχογραφήματα με συχνότητα την οποία καθορίζει η φύση του εκάστοτε προβλήματος.

Σε ποια φάση του κύκλου είναι καλύτερο να γίνεται το υπερηχογράφημα;

Είναι προτιμότερο, αλλά όχι απαραίτητο, να γίνεται στην πρώτη φάση του κύκλου και συγκεκριμένα την πρώτη εβδομάδα μετά το τέλος της περιόδου, γιατί στη φάση αυτή είναι καλύτερη η απεικόνιση του ενδομητρίου και των ωοθηκών, με αποτέλεσμα να είναι πιο ακριβής η εξέταση. Σημειώνεται ότι σε επείγουσες περιπτώσεις το υπερηχογράφημα μπορεί να γίνει σε όλες τις φάσεις του κύκλου, ακόμη και κατά τη διάρκεια της περιόδου.

Είναι προτιμότερο να γίνεται κοιλιακά η ενδοκολπικά;

Το ενδοκολπικό υπερηχογράφημα γίνεται με τη χρήση ειδικού, λεπτούς ηχοβολέα, που τοποθετείται ενδοκολπικά και φθάνει σε μικρή απόσταση από τη μήτρα και τις ωοθήκες, με αποτέλεσμα η ευκρίνεια απεικόνισης να είναι ασύγκριτα καλύτερη σε σχέση με το κοιλιακό υπερηχογράφημα. Ο διακολπικός υπέρηχος πρέπει να γίνεται με την ουροδόχο κύστη άδεια ώστε να είναι πιο άνετη η εξέταση και να μην μεταβάλλεται η ανατομία της περιοχής.

Ο κοιλιακός έλεγχος γίνεται εξωτερικά στο κάτω μέρος της κοιλιάς και απαιτεί προετοιμασία με τη λήψη υγρών ώστε η ουροδόχος κύστη να είναι τελείως γεμάτη. Πρέπει να αναφερθεί ότι η απόσταση του ηχοβολέα από τα γυναικολογικά όργανα, ανατομικές παραλλαγές και μια όχι ιδιαίτερα γεμάτη ουροδόχος κύστη επηρεάζουν αρνητικά την ευκρίνεια απεικόνισης. Σε γυναίκες που δεν επιθυμούν κολπικό υπερηχογράφημα, σε νεαρές κοπέλες που δεν έχουν ολοκληρωμένες επαφές, καθώς και σε ηλικιωμένες γυναίκες με έντονη ατροφία και στενότητα κόλπου, εφαρμόζεται το κοιλιακό υπερηχογράφημα. Σε κάθε άλλη περίπτωση συνιστάται το ενδοκολπικό υπερηχογράφημα ως πιο αξιόπιστη μέθοδος εξέτασης.

Υπάρχουν κίνδυνοι κατά την εξέταση; Θα πονέσω;

Το γυναικολογικό υπερηχογράφημα δεν περιλαμβάνει χρήση κανενός είδους ακτινοβολίας, παρά μόνο ήχων υψηλής συχνότητας, που δεν ενέχουν κανένα κίνδυνο για την υγεία. Ο ενδοκολπικός ηχοβολέας καθαρίζεται πριν και μετά από κάθε χρήση και καλύπτεται με ειδικό προστατευτικό κάλυμμα.

Πάνω στο κάλυμα του ηχοβολέα τοποθετείται τζελ που βοηθά στην είσοδο στον κόλπο. Η είσοδος γίνεται πολύ αργά ώστε η ενόχληση να είναι ελάχιστη. Σε μελέτες που έχουν γίνει, το 95-99% των γυναικών αναφέρουν ότι πρόκειται για μία ιδιαίτερα ανεκτή και ανώδυνη εξέταση.

Τι είναι ακριβώς το γυναικολογικό υπερηχογράφημα Doppler;

Είναι ένας πιο εξειδικευμένος έλεγχος, που εφαρμόζεται σε περιπτώσεις που διαπιστώνεται κάποιο πρόβλημα (όπως ενδομητρικός πολύποδας, κύστη ωοθήκης κ.λπ.) με τον οποίο ελέγχουμε την αιμάτωση της μήτρας και των ωοθηκών και μας δίνει πληροφορίες για την καλοήθη ή μη φύση του συγκεκριμένου προβλήματος.

Τι είναι ακριβώς το γυναικολογικό υπερηχογράφημα 3D;

Σε περιπτώσεις που απαιτείται, γίνεται τρισδιάστατη (3D) απεικόνιση των γυναικείων εσωτερικών οργάνων, τεχνική που προσφέρει επιπλέον πληροφορίες. Αυτή η μέθοδος εξέτασης είναι πολύ χρήσιμη σε περιπτώσεις συγγενών ανωμαλίων της μήτρας (όπως η καρδιόσχημη, δίκερη, δίδελφη μήτρα) και παθήσεις του ενδομητρίου (όπως πολύποδες ή ινομυώματα που αναπτύσσονται μέσα στη μήτρα). Στο Ιατρείο μας διαθέτουμε υψηλής τεχνολογίας ηχοβολέα με δυνατότητες 3D και 4D απεικόνισης.

Ποιές καταστάσεις μπορούν να ελεγχθούν με το γυναικολογικό υπερηχογράφημα;

Μπορεί να ελεγχθεί το ενδομήτριο (το εσωτερικό στρώμα της μήτρας) για το πάχος του, το οποίο μας δίνει χρήσιμες πληροφορίες για τη φάση του κύκλου καθώς και για ανταπόκριση του σε πιθανές φαρμακευτικές αγωγές.

Μπορεί επίσης να διαπιστωθεί η παρουσία πολυπόδων εντός του ενδομητρίου, ιδίως σε συνδυασμό με τα ευρήματα από το γυναικολογικό υπερηχογράφημα 3D και Dopplers.

Με το γυναικολογικό υπερηχογράφημα μπορούμε να διαπιστώσουμε την ύπαρξη ινομυωμάτων της μήτρας. Μπορεί να εκτιμηθεί η θέση, η δομή, η αγγείωση και οι διαστάσεις τους.

Οι σάλπιγγες φυσιολογικά δεν μπορύν να απεικονιστούν στο γυναικολογικό υπερηχογράφημα. Σε διάφορες παθολογικές καταστάσεις όπως φλεγμονές ή παρουσία υγρού (υδροσάλπιγγα), οι σάλπιγγες διατείνονται και γίνονται ορατές στο υπερηχογράφημα.

Πολύ σημαντική είναι η χρήση του υπέρηχου και για τον έλεγχο των ωοθηκών. Είμαστε σε θέση να καταγράψουμε τον όγκο τους, τη μορφολογία τους, να παρατηρήσουμε τα ωοθυλάκια και να διακρίνουμε την παρουσία κύστεων και μορφωμάτων (καλοήθων ή μη).

Σημαντική είναι η συμβολή του υπερηχογραφήματος στη διάγνωση του συνδρόμου πολυκυστικών ωοθηκών. Η λεπτομερής εξέταση της μορφολογίας των ωοθυλακίων είναι απαραίτητη προκειμένου να τεθεί ορθή διάγνωση του συνδρόμου. Στο Ιατρείο μας διαθέτουμε την εξειδικευμένη τεχνολογία SonoAVC που βοηθά στην καλύτερη ανάδειξη των ωοθυλακίων της ωοθήκης, παρέχοντας ασφαλή συμπεράσματα για την διάγνωση και την παρακολούθηση της κατάστασης.

Στα πλαίσια του ελέγχου των ωοθηκών μπορεί να μελετηθεί η φύση και οι διαστάσεις τυχόν κύστεων των ωοθηκών. Οι πιο συχνά ανευρισκόμενες κύστεις είναι λειτουργικές, ενδομητριωσικές, δερμοειδείς και άλλες καλοήθεις.

Ο υπέρηχος δίνει τη δυνατότητα για τη διάγνωση και άλλου είδους παθολογικών καταστάσεων όπως φλεγμονές της πυέλου (με την παρουσία συλλογής ελεύθερου υγρού στο Δουγλάσσειο χώρο).

Τέλος, πολύ σημαντική είναι η συμβολή του υπερηχογραφήματος στη διάγνωση εξωμητρίου κυήσης, μιας και μπορεί να αναδείξει την εξωμήτρια κύηση σε πολύ πρώιμα στάδια και να συμβάλλει στην έγκαιρη αντιμετώπιση αυτής της πολύ σοβαρής κατάστασης.